De geschiedenis van de tsarenfamilie Romanov blijft fascineren. De geweldige rijkdommen in de paleizen in Sint Petersburg, het leven aan het hof en de uiteindelijke moord op het gezin van tsaar Nicolaas II, zijn vrouw en zijn vijf kinderen. Dit jaar is het honderd jaar geleden dat er een einde kwam aan de tsarendynastie in Rusland. De Hermitage in Amsterdam besteedt aandacht aan de Romanov-familie. 

Familieman

In 1896 volgt Nicolaas II op 26-jarige leeftijd zijn overleden vader op. Twee jaar daarvoor is hij getrouwd met Alexandra Fjodorovna. Voor koninkelijke begrippen een liefdeshuwelijk. Vanaf het begin van zijn regeerperiode heeft Nicolaas al te maken met de opstanden en ontevredenheid. Een van de eerste incidenten speelt zich af tijdens hun kroning als nieuwe tsaar en tsarina. Tijdens het volksfeest ter ere van de kroning worden cadeaus aan de bevolking uitgereikt. Het gerucht gaat echter dat er te weinig cadeaus zijn voor de 500.000 aanwezigen en de menigte stort zich op de cadeaus. Mensen worden onder de voet gelopen. Er vallen uiteindelijk 2690 slachtoffers, waaronder 1389 doden. Het echtpaar bezoekt dezelfde dag nog wel de gewonden, maar op aandringen van familie gaan de andere feestelijkheden voor de kroning wel door. Een doorn in het oog van het gewone volk. In de daaropvolgende jaren brengt Nicolaas zijn tijd het liefst door bij zijn gezin: zijn vrouw, hun vier dochters, Olga, Tatjana, Maria en Anastasia en hun zoon, Aleksej, de beoogde troonopvolger. Aleksej lijdt aan hemofilie en een val kon al leiden tot ernstige bloedingen met alle gevolgen van dien. De beroemde en beruchte gebedsgenezer Grigori Raspoetin wordt naar het hof gehaald om jonge Aleksej te genezen. De familie vertrouwt deze man blind. De achterban gelooft echter niet in deze Raspoetin. Ze zijn er van overtuigd dat hij zich ook bemoeit met politiek en dat hij Nicolaas II influistert hoe hij het land moet regeren. Het zijn dit soort incidenten die zich tegen de tsaar en tsarina keren.

Einde van een dynastie

Na de revoluties in 1917 is het tsaar Nicolaas II duidelijk dat het voor hem voorbij is en treedt hij af. Hij en zijn familie worden verbannen. Eind april 1918 wordt het gezin voor de laatste keer verplaatst naar Jekaterinenburg. In de nacht van 17 op 18 juli 1918 wordt het gezin samen met hun vertrouwelingen bijeengebracht in de kelder van het huis en door een vuurpeloton vermoord. De lichamen worden op een geheime plek in de bossen buiten Jekaterinenburg begraven. Pas in 1991 en 2007 zijn alle lichamen teruggevonden en krijgen ze alsnog een koninklijke begrafenis.

Kindertekeningen

De tentoonstelling in de Hermitage geeft inzicht in het persoonlijke leven van tsaar Nicolaas II en zijn gezin en het tsarenleven in Sint Petersburg. Op de begane grond waan je je in De Passage, een luxe winkelcentrum uit die tijd. Het toont de mode van deze periode, gebruiksvoorwerpen, juwelen van de beroemde Carl Fabergé en het culturele leven van de tsarenfamilie. Op de eerste verdieping van de Hermitage gaat de tentoonstelling verder met het persoonlijke familieverhaal. Zo is er een ruimte ingericht met enkele persoonlijke spullen van de Ramanovs. Kostuums, jurken, poppen, knuffelberen, speelgoed, privéfoto’s, schilderijen, persoonlijke brieven en enkele kindertekeningen die bewaard zijn gebleven door mensen die dicht bij de familie hebben gestaan. Wat mij betreft ook meteen het meest bijzondere aan deze tentoonstelling. Zeker als je weet hoe het gezin en een hele dynastie aan hun eind zijn gekomen.
Meer informatie en video’s over de Ramanovs vind je op de site van De Hermitage Amsterdam .